و الهى پرداخت و بر تازه‌ترين دانش‌هاى علمى و فنى اروپا تسلط يافت . در اين دوران بيش از همه تحت تأثير و نفوذ دكتر كريستوف كلاويوس « 1 » و روبرت بلامينو « 2 » بود . دكتر كلاويوس رياضىدان برجستهء مسيحى و نيز دوست صميمى گاليله « 3 » و يوهانس كپلر « 4 » و مسئول استخراج تقويم گرگورى « 5 » و مؤلف كتاب جزئيات كلى هندسه « 6 » بود . ماتيو ريچى كه شاگرد مستعد او بود نه تنها بر دانش هندسه تسلط يافت بلكه فن طراحى و ساخت استروسكوپ و ساعت را نيز آموخت . كاردينال روبرت بلامينو در فنون استدلال و جدل استاد بود . ماتيو ريچى هر هفته دو بار در درس جدل « 7 » او حضور مىيافت و فن جدل را از او ياد مىگرفت . مجموعهء اين آموخته‌ها و دستاوردها در پيشبرد كار آيندهء او در تبليغ دين مسيح نقش بسيار مؤثر و مهمى را ايفا كرد . گفتنى است با آنكه قديس فرانسوا گزاويه از دنيا رفته بود اما بر اثر ارتباطات و مكاتباتش با كليساهاى مناطق مختلف اروپا همچنان در ميان مبلغان مسيحى نفوذ فراوان داشت . او در يكى از نامه‌هايش نوشته است : تمامى انديشه‌ها و فرقه‌هاى مذهبى ژاپن از چين به آنجا منتقل شده و كليهء كتاب‌هاى دينى به زبان چينى درآمده است . او همچنان ادعا مىكرد كه چين مهم‌ترين و مؤثرترين پايگاه تبليغ دين مسيح به‌شمار

--> ( 1 ) . كلاويوس ( Christoph Clavius ) ، 1537 - 1612 م . رياضيدان بزرگ مسيحى تابع آلمان و پروفسور كالج رم بود . ( 2 ) . بلامينو ( Robert Bellarmine ) ، 1542 - 1621 م . كاردينال ايتاليايى بود . آثار جدلى او در طرفدارى از مذهب كاتوليك بر ضد مذهب پروتستان سبب شهرتش گرديد . وى در اصلاحات كاتوليكى مؤثر بود . ( 3 ) . گاليله ( Galileo ) ، 1564 - 1642 م . رياضيدان ، فيزيكدان و منجم بزرگ ايتاليايى كه با تحقيقات پيگير خود در قوانين طبيعى ، علم تجربى جديد را شالوده‌ريزى كرد و با ساختن دوربين نجومى ، دامنهء بينش و دريافت انسان را نسبت به جهان بسيار وسعت داد . ( 4 ) . كپلر ( Johannes Kepler ) ، 1571 - 1630 م . منجم و رياضيدان آلمانى و مؤسس واقعى علم نجوم جديد و يكى از بزرگترين منجمين جهان بود . ( 5 ) . تقويم گرگورى ( Gregorian calendar ) از اصلاح تقويم يوليانى حاصل شده است كه در آن سال 365 شبانروز محسوب مىشد ، مگر هر چهار سال يك بار كه 366 شبانروز محاسبه مىگشت . اين تقويم در سال 1582 م . توسط پاپ گرگوريوس هشتم معمول شد . ( 6 ) . : Euclidis Elementorum Libri XV كتابى بود كه در آن كريستوف كلاويوس حواشى و شروحى را بر اصول هندسه اقليدس نوشت . اين كتاب در سال 1574 م . به چاپ رسيد و قبل از مرگ مؤلف براى پنج بار مورد چاپ مجدد قرار گرفت . ( 7 ) . Course of Controversies .